คุณไม่จำเป็นต้องเป็นเด็กก็สามารถสนุกสนานไปกับหุ่นกระบอกน้ำได้ การแสดงหุ่นกระบอกน้ำของเวียดนามช่วยเปิดหน้าต่างสู่วัฒนธรรมท้องถิ่น และเป็นรูปแบบศิลปะที่สมบูรณ์แบบที่ทั้งเด็กและผู้ใหญ่สามารถเพลิดเพลินได้ ร่วมชมฉากวิถีชีวิตในหมู่บ้านบนเวทีที่เปลี่ยนแปลงตลอดเวลา เรียนรู้เกี่ยวกับเทศกาลและประเพณี และทำความรู้จักกับตัวละครที่มีเอกลักษณ์ซึ่งได้รับแรงบันดาลใจมาจากบุคลิกของชาวเวียดนาม นี่คือข้อมูลแนะนำเบื้องต้นเกี่ยวกับหุ่นกระบอกน้ำอันน่าอัศจรรย์ของเวียดนาม

---

ประวัติโดยย่อ

ทุกๆ ปีในช่วงฤดูเก็บเกี่ยวข้าวประจำปี เกษตรกรในแถบสามเหลี่ยมปากแม่น้ำแดงของเวียดนามจะมารวมตัวกันเพื่อร้องรำทำเพลงพื้นบ้านในเทศกาลต่างๆ ของหมู่บ้าน เมื่อประมาณหนึ่งพันปีที่แล้ว หุ่นกระบอกน้ำได้รับการเพิ่มเข้าไปในรายการการแสดงของเทศกาลเหล่านี้ การแสดงครั้งแรกๆ จัดขึ้นในนาข้าวที่เก็บเกี่ยวแล้ว ซึ่งสามารถผันน้ำเข้ามาเพื่อสร้างเวทีน้ำได้

การแสดงหุ่นกระบอกน้ำในฐานะศิลปะพื้นบ้านได้วิวัฒนาการจากการเสิร์ฟผู้คนทั่วไปมาเป็นการแสดงสำหรับราชวงศ์ ภายใต้การปกครองของราชวงศ์ลี้ในศตวรรษที่ 12 คณะหุ่นกระบอกน้ำที่ดีที่สุดของประเทศได้รับเลือกให้มาแสดงเพื่อสร้างความบันเทิงแก่กษัตริย์และพระราชอาคันตุกะ ซึ่งถือเป็นจุดสูงสุดใหม่ของสถานะทางสังคมสำหรับศิลปะแขนงนี้ หลายศตวรรษต่อมา หุ่นกระบอกน้ำ (múa rối nước) ยังคงสะกดใจผู้ชม และเป็นมรดกทางวัฒนธรรมที่จับต้องไม่ได้อันทรงคุณค่าของเวียดนาม

---

การจัดเวที

Múa rối nước เป็นงานฝีมือที่ต้องใช้พละกำลังทางร่างกายเป็นอย่างมาก ผู้เชิดหุ่นต้องยืนอยู่ในน้ำตลอดการแสดง และใช้การเคลื่อนไหวของน้ำเพื่อสร้างความตื่นเต้น เติมเต็มภาพลวงตาให้สมบูรณ์แบบ และบอกเล่าเรื่องราว เคล็ดลับของนักเชิดหุ่นอยู่ที่วัสดุของตัวหุ่นกระบอกเอง ซึ่งทำจากไม้มะเดื่อที่ลอยน้ำได้ดีและทาสีเคลือบเงา ผู้เชิดหุ่นจะควบคุมแขนของหุ่นอย่างเชี่ยวชาญโดยใช้ไม้ไผ่และเชือก ต้องใช้เวลานับทศวรรษกว่าจะก้าวขึ้นเป็นปรมาจารย์นักเชิดหุ่นกระบอกน้ำได้

ปัจจุบันในเวียดนาม การแสดงหุ่นกระบอกน้ำไม่ได้จัดขึ้นในนาข้าวที่น้ำท่วมขังอีกต่อไป แต่จัดขึ้นในสระน้ำ สระเหล่านี้ตกแต่งด้วยหลังคาสามชั้นสีแดง ธง และร่มกระดาษ เพื่อให้ดูคล้ายกับแท่นบูชาภายในศาลาประชาคมของเวียดนาม ทั้งสองฝั่งของเวทีเป็นที่ตั้งของวงดนตรีที่มาร่วมแต่งแต้มเรื่องราวให้มีชีวิตชีวาด้วยเสียงร้องและเครื่องดนตรีแบบดั้งเดิม

---

การแสดงหุ่นกระบอกน้ำ

การแสดงแบบดั้งเดิมมักจะเริ่มต้นด้วยการแนะนำตัว "เต๋อ" (Tễu) พิธีกรผู้น่าขบขัน เต๋อเป็นตัวละครอันเป็นเอกลักษณ์และเป็นนักเล่าเรื่องจอมทะเล้นที่จะนำคุณไปสู่นิทานและฉากต่างๆ ที่เปิดเผยบนเวที หุ่นกระบอกที่มีสีสันสดใสจะจำลองชีวิตประจำวันในหมู่บ้านทางตอนเหนือของเวียดนาม รวมถึงการต้อนเป็ด การจับปลา การดำนา การพายเรือ และการแห่ขบวนของราชวงศ์ การแสดงบางชุดยังมีการจำลองนิทานพื้นบ้านของเวียดนาม ซึ่งมักจะแฝงคติสอนใจอยู่เสมอ

 

---

สถานที่รับชม

เพื่อทำความเข้าใจเกี่ยวกับหุ่นกระบอกน้ำของเวียดนามให้ลึกซึ้งยิ่งขึ้น ควรไปเยือนหมู่บ้าน ด่าวถุก (Đào Thục) บริเวณชานเมืองฮานอย ที่นี่คุณจะได้พบกับหนึ่งในเวิร์กชอปทำหุ่นกระบอกน้ำที่ยังหลงเหลืออยู่ไม่กี่แห่งในเวียดนาม และเรียนรู้เกี่ยวกับขั้นตอนการทำหุ่นกระบอก เวทีกลางแจ้งที่สวยงามเป็นสถานที่จัดแสดงโชว์สุดอัศจรรย์ซึ่งคู่ควรกับประเพณีดั้งเดิมที่มีอายุกว่า 300 ปีของหมู่บ้าน 

ในเมืองต่างๆ คุณสามารถพบโรงละครหุ่นกระบอกน้ำหลายแห่งที่นำเสนอการแสดงทั้งแบบดั้งเดิมและแบบร่วมสมัย ด้านล่างนี้คือสถานที่ที่ดีที่สุดในการเพลิดเพลินกับการแสดงทั่วประเทศ:

โรงละครหุ่นกระบอกน้ำทังลอง (Thăng Long Water Puppet Theatre) 
57B Đinh Tiên Hoàng St., Hoàn Kiếm District, Hanoi

โรงละครหุ่นกระบอกเวียดนาม (Vietnam Puppet Theatre) 
361 Trường Chinh St., Thanh Xuân District, Hanoi 

โรงละครฮอยอัน (Hội An Theatre) 
548 Hai Bà Trưng St., Hội An

โรงละครหุ่นกระบอกน้ำเว้ (Huế Water Puppet Theatre)
8 Lê Lợi St., Vĩnh Ninh District, Huế

โรงละครหุ่นกระบอกน้ำมังกรทอง (Golden Dragon Water Puppet Theatre)
55B Nguyễn Thị Minh Khai St., District 1, HCMC

พิพิธภัณฑ์ประวัติศาสตร์เวียดนาม (กลางแจ้ง) (Museum of Vietnamese History)
2 Nguyễn Bỉnh Khiêm St., District 1, HCMC

---

ต้องการไอเดียท่องเที่ยวเวียดนามเพิ่มเติมหรือไม่? ลงทะเบียนเพื่อรับจดหมายข่าวของเรา เพื่อรับเรื่องราวที่ดีที่สุดส่งตรงถึงกล่องจดหมายของคุณ